На први ноември 2009 година беше првата годишнина од затворањето на иранскиот блогер, Хусеин „Ходер“ Деракшан.

Кирус Фаривар, новинар и блогер кој живее и работи во САД, известува дека се сретнал со братот на Деракшан, Хамед, којшто го информирал дека:

Неговите родители имале состанок со новиот јавен обвинител, кој им дозволил да вечераат со нивниот син Хусеин Деракшан во затворот Евин, на четвртокот на 29 октомври 2009. Ова, иако потврдува дека тој се наоѓа во затворот Евин, сепак неговото семејство не знае кога повторно ќе го види.

Иранскиот блогер Џуја, пишува дека Деракшан сè уште е во одделот бр. 325 во затворот на Револуционерната гарда. Според активистите за човекови права, додава Џуја, тој е во самица веќе една година.

Група на ирански блогери реши да додаде „Ослободете го Хусеин Деракшан“ на името на нивниот блог во период од една недела. Фанус Азад вели (фарси):

И јас додадов „Ослободете го Хусеин Деракшан“ на името на мојот блог.

Тој додава:

. . . кога Хусеин почна да ги обвинува другите, престанав да го читам неговиот блог, но сега ги бранам неговите права без да мислам кој е . . . .Хусеин, како и другите човечки суштества, има право на слобода на говорот и мислата.

Парсаневешт бара од блогерите да дејствуваат заедно за да се постигне максимален притисок.

Никогаш како до сега, не се случило толку многу луѓе да добијат закани или да бидат уапсени за зборови кои тие ги пишуваат на интернет.

Како што активистите и граѓаните зголемено го користат интернетот за да го искажат своето мислење и да се поврзат со други, многу влади го зголемија надзорот, филтрирањето, легалните акции и малтретирањето. Најголемите последици беа политички мотивираните апсења на блогери и онлајн писатели за нивните онлајн и офлајн активности, кои во некои случаи водеа и до смрт. Сега, онлајн новинарите и блогерите опфаќаат 45% од сите медиумски работници, кои се во затвор на светско ниво.

Global Voices Advocacy лансира нова страница наречена Threatened Voices (потиснати гласови) за да помогне во следењето на агресијата врз слободата на говор. Сајтот ќе содржи светска мапа и интерактивна временска рамка, која ќе помага да се визуелизира приказната на заканите и апсењата на блогерите од целиот свет и ќе претставува централно место за информации од најпосветените организации и активисти, меѓу кои Committee to Protect Bloggers (Комитет за заштита на блогери), The Arabic Network for Human Rights Information (Арапска мрежа за информации за човекови права), Reporters without Borders (Известувачи без граници), Human Rights Watch (Посматрач на човековите права), CyberLaw Blog (Блог за кибер-закон), Amnesty International, Committee to Protect Journalists (Комитет за заштита на новинари), Global Voices Advocacy.

Кој блогер, каде?

Наоѓањето на точни информации за апсења и закани на блогери и онлајн писатели е многу тешко поради неколку причини.

Прво, тајноста околу онлајн цензурата и репресијата прави многу тешко да се дојде до вистината. Не поминува ни една недела без приказни за апсења на уште некој онлајн новинар или активист во земји како Египет или Иран, но деталите и причините често остануваат мистерија.

Второ, сè уште постојат неколку забуни околу дефиницијата за „блогер“. Професионалните новинари забрзано мигрираат кој онлајн медиумите и блоговите со цел да добијат повеќе слобода, со што се изместуваат старите дефиниции. Многу таканаречени кибер-дисиденти од Кина, Тунис, Виетнам или Иран немаат персонални блогови. Понекогаш, блогерите се апсат поради нивните офлајн активности, а не за она што го објавуваат онлајн.

Ваквите забуни им задаваат проблеми на застапувачите за слобода на говор на интернет за да можат да направат добра стратегија и партнерства за да ги одбранат блогерите и онлајн активистите, но никогаш како досега не било важно да се обидат во тоа.

Да работиме заедно

На Global Voices имаме заедница од автори, уредници и преведувачи, кои ни помагаат да бидеме информирани за нападите врз слободата на говор и човековите права. Со Threatened Voices сакаме да го отвориме процесот на известување за секоја личност која има информација.

Ги повикуваме сите оние чии пријатели, роднини, колеги или сонародници се под закана, да помогнат во креирање и ажурирање на профилите на они кои се исчезнати или се уапсени, за ние да можеме да побараме дополнителни извори, да ја потврдиме информацијата и да посочиме кон онлајн кампањите посветени за нивно ослободување.

Во процесот, се надеваме дека ќе научиме за тоа кога, каде и до кој степен блогерите се малтретирани во различни земји, за да можеме да ја споделиме информацијата со новинари, истражувачи и активисти, со цел да работиме кон создавање на интернет каде секој може да го искористи своето право да зборува слободно и каде блогерите во затвор не се заборавени.

Помогнете ни да ја прошириме информацијата. Ажурирајте го вашиот профил на Twitter, Facebook или напишете на вашиот блог за Threatened Voices!

Голема благодарност до комитетот за доделување на Нобеловата награда - навистина ни го разубавија денот. Можеби повеќето луѓе не се сигурни за што претседателот на САД беше номиниран, но се прилично сигурни дека не ја заслужи. Но сите беа среќни, затоа што ова им даде надеж дека секој и секаде може да ја освои наградата. Не беа само обичните луѓе шокирани што тој ја доби наградата,дури и Associate Press го има истото гледиште:

Еден од најмладите американски претседатели, кој работи помалку од девет месеци - и само 12 дена од истекот на рокот за номинирање за Нобеловата награда, минатиот февруари - ова е огромна чест.
Добивањето на наградата изгледа дека е повеќе за ветувањата на Обама отколку за неговата работа.

Египетските реакции почнаа со објави на Twitter

@amradelamin: Oбама ја доби Нобеловата награда за мир.

@fustat: Претседателот Обама ја доби Нобеловата награда за мир за 2009

Некои беа навистина затекнати.

Ghafari: نعم! اوباما فاز بنوبل للسلام؟ سلام ايه؟ وفين وامته؟.

@embee: Oбама? УПМ?

@alaa: Oх, упм. Претседателот на државата кој води две превентивни војни во две земји (ќе го игнорирам Пакистан) ја доби Нобеловата награда за мир?

@waelabbas: Oбама ја доби наградата за помагање на диктатори

@Ssirgany: Номинацијата за наградата истекуваше до 1 февруари, само 10 дена откако Обама ја презеде функцијата. Што направи тој за тие 10 дена?

Додека повеќето почнаа да се шегуваат за ова

@nightS: Oбама и Нобеловата награда за мир?!?!?! Претпоставувам дека е добра вест..Мислам дека во 2010 јас ќе ја добијам ако видоа дека тој навистина ја заслужи!!

@Sarahcarr: Церемонијата на доделувањето на Нобеловата награда требаше да се одржи во Авганистан, проследена од роднините на жртвите, заклани од трупите на Обама.

@minazekri: Добитникот на Нобеловата награда за мир, г-от Обама, ќе достави барање за зголемување на неговите трупи, во неговата војна во Авганистан.

@minazekri: Авганистан, Ирак и сега Обама ќе го КАЗНАТ Иран, секако тој е најдобриот избор за Нобеловата награда за мир.

@moftasa: Чудно како политичарите ја добиваат наградата без воопшто да направат нешто, а научниците , понекогаш ја добиваат децении по нивните откритија.
@moftasa: Барбара Меклинток ја доби Нобеловата награда за медицина во 1983 за нејзиното откритие на генетската транспозиција (промена,менување) во 40-тите и 50-тите.

@alaa: @moftasa посмешно е како Мандела требаше да чека до добивањето и мораше да ја подели со расистички убиец или како Ганди не успеа да ја добие 4 пати.

@WilYaWil: Oбама можеби ја заслужи за говорите, ама не за мир!

@BooDy: قلت لابوي و انا صغير يابا انا عاوز آخد جايزة نوبل ضحك علي الندل و قالي ذاكر و ابقى عالم و انت تاخدها أتاريني الأسهل اني ابقى سفاح

@WilYaWil: Kaнје Вест го прекина говорот на Обама при примањето на наградата „Ќе ти дозволам да завршиш, но ова е најлошиот избор на сите времиња за Нобеловата награда за мир“

@Amiralx: И јас треба да добијам Греми за пеење под туш!

Arabawy исто така напиша посебна статија за ова на неговиот блог.

Касапот на Ирак и Авганистан (и Пакистан) ја доби Нобеловата награда за мир. Честитки! [Мабрук!] Одличен ден за светската слобода. Oбама, Манхем Бегин, Хенри Кисинџер–сите се луѓе кои ја направија планетава одлично место за живеење. Зошто не можат и Мубарак и Хабиб ел Адли да ја добијат? Пораката која овие г**нари во Норвешка ја испраќаат: Со убиства и касапење до Нобелова награда.

И конечно, некои имаат поинакво гледиште:

@majdtweets: Од посветлата страна: Сега кога Обама ја доби наградата, можеби навистина ќе посака/ќе мора да ја заслужи титулата и да создава мир!

@sarsour: Ми се допаѓа Обама -ми изгледа супер човек. Сепак, ми се чини дека добива повеќе за работите ПРЕД навистина да ги направи.

Улогата на писателот е да ги собере фосилите на реалноста распрскани наоколу и да го украси ѕидот на нашата историја со нив.

Во претходниот напис од оваа серија, додека ја славевме десетгодишнината од референдумот во Источен Тимор, прикажавме како меѓународната заедница застана и ги поддржа луѓето од Источен Тимор. Во овој дел ќе го интервјуираме тиморскиот писател Абе Барето Соарес за да го рашириме есејот „Национализмот на Тиморците, виден низ очите на неговите поети“ кој е издаден неодамна.

Абе (или неговиот кибер-псевдоним Женувем Еурито, како што бил и нарекуван од неговите пријатели во младоста) е блогер од 2007 година и ги споделува своите зборови и мисли на четири јазици, анализирајќи често литературни дела кои се важни за самоопределувањето на неговата земја. Покрај ова, Абе детално дискутира за создавањето на национална свест по борбата за независност.

Користејќи ги предностите на блоговите за да ги негува на оригинален начин глобалните врски и разговори на далечина, тој ги опишува своите блогови како „слатки зборови, грижливи зборови, на место каде што луѓето зборуваат еден со друг, споделувајќи работи како што се прашањата „што“ и „како“ животот се одвива во светот“.

Но, зборовите и дејствувањата на Абе не биле отсекогаш вака слободни, како што и самиот изјави за време на индонезиската окупација на Источен Тимор.

Се чувствував како рацете и устата да ми се врзани. Не можев да кажам што чувствувам за Источен Тимор.

Global Voices Online (GVO): Каде беше пред 10 години? Можеш ли да ни кажеш нешто повеќе за твојот живот?

Абе Барето Соарес (АБС): За време на референдумот, јас бев во странство. Во тој период бев во Португалија. Гласав заедно со други сонародници во Лисабон. Заминав од Источен Тимор за да продолжам со моите универзитетски студии и го избрав англискиот јазик за главен предмет во универзитетот Гадџах Мада во Јогјакарта, Индонезија. Потоа, отидов во Канада за да учествувам во програма за културна размена во почетокот на септември 1991 година. Масакрот во Санта Круз се случи на 12 ноември 1991 година, кога јас бев при крај на програмата. Грижејќи се за мојата лична безбедност, одлучив да останам во Канада и да барам политички азил. Таму останав 7 години, борејќи се за слободен и независен Источен Тимор преку дипломатски и културни активности (користејќи ја музиката како начин за привлекување на вниманието на надворешниот свет кон настаните во земјата). Имав можност да поминам година и пол во Португалија, од пролетта 1998 година до есента 1999 година. Потоа, заминав за Макао каде што изучував новинарство во португалската новинарска агенција Луса (од октомври 1999 година до март 2000 година). Се вратив во Источен Тимор во јули 2000 година. Оттогаш, учествувам во мисии на ОН во Источен Тимор како помошник за информации и како преведувач и толкувач.

Сведоштво на Абе Барето Соарес за документарецот на Стивен Маршал „Помрачување на Источен Тимор“ (8' | 1997) за слабата застапеност на мејнстрим медиумите во Источен Тимор за време на индонезиската окупација. Кликнете на сликата за да го видите документарецот.

GVO: Колку и како Ви беше достапна литературата на Источен Тимор за време на индонезиската окупација?

За време на индонезиската окупација, додека студирав во Јогјакарта, наидов на книги за Источен Тимор како што е „Источен Тимор: Национализам или колонијализам“ од Џил Џолиф, новинар од Австралија. Во оваа книга го открив починатиот тиморски поет, Франциско Борја де Коста. Еден дел од поезијата во неговата книга: „задушете го мојот револт/со врвот на вашите бајонети/ измачувајте го моето тело/ во оковите на вашата империја/ потчинете ја мојата душа /во верата на вашата религија…/“ навистина го разгори национализмот во мене. А преку книгата „Фуну: Незавршената сага за Источен Тимор“ од Жозе Рамос-Орта (сегашен претседател на Републиката Источен Тимор) го открив Фернандо Силван.

Pedem-me um minuto de silencio pelos mortos mauberes.
Respondo que nem por um minuto me calarei.

Fernando Sylvan

GVO: Често го цитирате тиморскиот поет Фернандо Силван. Како ја користите поезијата за никогаш да не молчите, како што вели горенаведената поема?

АБС: Поетот е говорник на неговата ера. Тој или таа треба да ја прекине тишината кога има опресија. Живеејќи на оваа планета, ние сме во постојана битка меѓу светлината и темнината. Поетот треба да биде на чело, со факелот во раце. Тој или таа е „воин на светлината“. (Го позајмувам овој концепт од Паоло Коелјо, бразилскиот писател).

Како уметник треба да сум спремен во секој момент да се вклучам во духовната војна. Зборовите се моите мечови. Да се надеваме дека моите зборови ќе ги натераат луѓето да кажат дека можат да бидат во мир со себе во создавањето на хармонија на оваа прекрасна планета.

Белешки од Musafir 48

GVO: Дали твоите блогови на четири различни јазици го одразуваат начинот на кој луѓето комуницираат во Источен Тимор?

АБС: Тиморците сакаат да сум креативен во искористувањето на „благодатот“ на колонијализмот и глобализацијата. Покрај мојот мајчин јазик - тетум и мајчиниот јазик на татко ми - галоле, користам исто така и англиски и индонезиски во мојата книжевна кариера. Горд сум што ги користам за да ги пренесам своите чувства и мисли. Би сакал навистина да направам и португалски блог наскоро.

Абе (од десно) на Фестивалот на писатели и читатели во Убуд (2007). Слика од theunspunblog.com искористена со дозвола.

GVO: Зошто ја имате создадено категоријата Korespondensia Literarie (Книжевно допишување) на вашите блогови?

АБС: Ја додадов категоријата „Korrespondensia literaria“ на мојот блог на тетум јазикот во обид да им го пренесам на читателите литературното допишување што го имав со моите пријатели преку СМС. Практичната страна на ова е што со пренесувањето на пораките на блогот јас ќе ги зачувам. Како човек што се занимава со литература јас морам постојано да комуницирам со пријатели од целиот свет. Сакам да научам од нив. Сакам да ја пренесувам филозофијата на Greenpeace „мисли глобално, а дејствувај локално“.

[SMS:] ITA-BOOT NIA BATINA/ha’u moras todan: ha’u klamar terus/fó lisensa mai ha’u-ata atu kaer Ita-Boot nia batina/fakar mós Ita-Boot nia mina oliveira domin nian mai ha’u-ata/ hodi nune’e ha’u bele di’ak filafali ho lalais// [21:51:11//11-2-2009]
Resposta sira:
1.R. D. = “Se mak bulak ida ne’e?” [maisumenus tuku 10 kalan]
2.Suzana TP = “Diak pois há’u haruka ba suli hanesan tasi” [22:08:53//11-2-2009]
3.Atoi R. = “Obrigado maibé ha’u la kompriende” [22:18:00//11-2-2009]
4. Pe. Olá = “Sajak ne’e tau nia titulu, Jesus. Bele atrai liu” [11:55:12//12-2-2009]
5.F.Nascimento = “We matan mos, we liman diak, halo suli mai, fakar mos mai, ami iha lerek susar no terus laran. Tan Ita Boot, ami Nain deit. Laran luak tebes no kmanek wain basuk.”[12:56:05//12-2-2009]

Sonhos dos Poetas Loucos

Lia-na’in sira-nia mehi hatutan no lolo liman ba malu
Lia-na’in sira-nia mehi bidu no tebe hadulas mundu rai klaran
ho haksolok

Lia-na’in sira-nia mehi fanun ha’u,
no ema lubun maka sei toba dukur
–
Fevereiru 2009

Блогови од Абе Барето Соарес:

Dadolin-Poetry from the Land of Lafaek-Crocodile: A Space for Poetic Mind and Poetic Feeling (Dadolin - Поезија од земјата на Lafaek - крокодилот: Место за поетските умови и поетското чувство), на англиски, тетум, бахаса и галоле.

Овој е првиот од серија написи со кој ќе ја одбележиме десетгодишнината од јавниот референдум во Источен Тимор кој доведе до меѓународното признавање на земјата. Во првиот напис ние ја нагласивме поддршката на меѓународната заедница за слободата на Источен Тимор. Во овој напис, го интервјуиравме Абе Барето Соарес, еден од организаторите на настаните за славење на солидарноста што се одвиваше во август и септември во 2009 година.

Демонстрантите против иранската влада и прекршувањето на човековите права во Иран го одржаа своето ветување и протестираа против иранскиот претседател, Maхмуд Ахмадинеџад во Њујорк, за време на неговото обраќање на Генералното собрание на Обединети нации, во средата на 23 септември. Демонстрантите дојдоа од четирите страни на светот вклучително и Торонто, Токио и Техеран. Иранското опозициско движење („зелено движење“) беше добро претставено.

Има голем број на видеа на YouTube, кои ги прикажуваат демонстрантите во Њујорк. Еве неколку:

Ние ја имаме моќта

Ахмадинеџад е лажго

Сите сме Неда и еден глас

Ослободете ги политичките затвореници

Анти-капиталистички, анти-воени групи, анархисти, групи за заштита на околината и загрижени граѓани се собраа во Питсбург, во четвртокот на 24 септември за да протестираат против негативните ефекти од глобалниот корпоративен капитализам за време на одржувањето на самитот на светските лидери од групата Г-20.

Протестант уапсен во Питсбург. Криејтив комонс фотографија од Flickr корисникот america.gov

Групата Г-20 е составена од лидери на 19 најбогати земји и претставници на Европската Унија. Претседателот Обама е домаќин на состанокот оваа година и главна тема на дискусијата е глобалната економска криза. Критичарите велат дека состанокот е недемократски и таен. Слични се и барањата за да се постават „луѓето пред профитот“.

Една група којашто се нарекува Народен караван низ Пенсилванија, патуваше и го постави на својот блог патувањето низ државата Пенсилванија, а пред самитот ги повика поддржувачите да и се придружат за време на маршот во Питсбург. Тие го подготвија овој аудио-извештај за луѓето кои ги среќаваат по патот, опишувајќи им ги нивните сопствени економски проблеми.

Полициска репресија

Демонстрантите беа дочекани од многубројни вооружени полициски сили, кои употребија солзавец, спреј со црн пипер, гумени куршуми и звучно оружје. Околу 19 демонстранти беа уапсени во четвртокот. Додатни демонстрации беа планирани за во петок на 25 септември, според информацијата објавена на веб сајтот Проект за отпор против Г-20 (G-20 Resistance Project's website) во Питсбург.

Проектот Г-Бескрај (G-Infinity) на Индимедиjа (Indymedia) од Питсбург ги собра хронолошки настаните со помош од постојаните вести од граѓанските медиуми, вклучувајќи и извори од радио, од Twitter, мобилни телефони и видео извештаи. Исто така, тие ги поставија судирите со полицијата на мапа на Google која ги прикажуваше случувањата низ целиот град.

Следното видео од YouTube од Соул Пит ТВ (Soul Pitt TV), канал воден од вебсајтот на афро-американската заедница во Питсбург, го прикажува славеничкиот дух меѓу различните луѓе кои се појавија да протестираат на 24-ти, кое беше наречено The People's Uprising (Побунување на народот):

Телевизијата Soul Pitt го опишува видеото:

Сурово видео од демонстрантите против Г-20 како го напуштаат паркот Арсенал во Лоренсвил кај четвртата и Пен улица и си прават пат до центарот на Питсбург за да протестираат за самитот на Г-20. За жал, овие демонстранти не ја поминаа 34-тата улица затоа што им беше фрлен солзавец и толпата беше принудена да се врати во паркот.

Корисникот на YouTube thetwos постави голем број на видеа, каkо ова подолу, кое Mарк Парент (@mparent77772) и многу други на Twitter го опишаа како „звучно воено оружје“.Напис во весникот NYTimes вели дека за прв пат се користи звучен топ за контрола на толпа во САД.

Во одбрана на граѓанските права

Американската унија за граѓански права ги собира поплаките од обезбедувањето околу Г-20 на нивната веб страна.

АКЛУ (ACLU) исто така има и отворена телефонска линија која нуди правна поддршка на демонстрантите во паркот дека нивните граѓански права за мирно собирање можеби се прекршени. Полицијата тврди дека многу од демонстрантите биле „незаконски собрани“ додека организаторите на главниот протест вели дека го следеле официјалниот протокол за добивање дозвола. АКЛУ од Пенсилванија ја тужеше градската власт за да ја принуди да издаде дозвола за неколку групи.

Парадата на хомосексуалците 2009 (Gay Pride Parade 2009), којашто беше закажана да се одржи во центарот на Белград на 20 септември, беше откажана од страна на организаторите.

Пред неколку дена, прес службата на претседателот на Република Србија, ја објави својата изјава на неговиот официјален сајт. Изјавата беше објавена поради бројните, сериозни закани кон хомосексуалната (LGBT) популација од страна на навивачите на фудбалските тимови Партизан и Црвена Ѕвезда, како и од членовите на некои неонацистички (neo-Nazi) групи. Подолу следи извадок:

[…] Владата ќе направи се за да ги заштити граѓаните, без оглед на нивната етничка, религиозна, сексуална или политичка ориентација, затоа што ниедна група […] не смее да ја земе правдата во свои раце и да ги загрози животите на оние кои мислат поинаку или се поинакви.

Во Србија, „Уставот, законите и јавниот ред и мир, почитта и секој напад на армијата, полицијата,новинарите, официјалните лица и другите граѓани нема да се толерираат и ќе бидат преземени сите неопходни мерки против заканувачот.“

Само еден ден подоцна, шефот на полицијата Милорад Велјовиќ издаде соопштение во коешто објаснува дека е оценето, на основа на безбедносната процена од министерството за внатрешни работи и други безбедносни служби на Република Србија, дека собирот во центарот на Белград е екстремно ризичен и може да претставува закана по јавниот ред и мир во градот.

Организациониот одбор на парадата не се согласи да ја промени локацијата на собирот. По тој повод, одборот издаде соопштение и ја опиша одлуката. Еве еден извадок:

[…] И покрај тоа што во полициската одлука беше препорачано настанот да се одржи на друга локација, како на пример на Ушќе [устието на Дунав и Сава], или на просторот спроти палатата „Србија“, апсолутно е јасно дека парадата е забранета. Иако високите официјални лица ги поддржуваат изјавите во кои што сите социјални групи, вклучувајќи ја и геј заедницата, можат слободно да ги изразат своите ставови на јавни места, ова се само зборови без всушност да се направи нешто.

Власта во Република Србија формално призна во нејзината одлука, дека државата е неспособна адекватно да ги превенира и да ги казни заканите од клерско-фашистичките организации. Исто така државата е неспособна да им ги овозможи правата на граѓаните кои им припаѓаат според Уставот. […]

[…] Државата падна на основниот испит. Треба да се очекува повторно испитување. Многу набрзо. Република Србија се предаде. но ние не.

Во саботата, на 19 септември, ултра-националистичката организација „1389“ (името на групата се однесува на Битката на Косово, (којашто се случила во 1389) издаде соопштение во „E-весник“ (Е-novine) веб-сајт којшто го објави. Меѓу другото, тие напишале:

Ова го сметаме за голема победа на нормална Србија и на граѓаните против заканите и насилствата. […]

[…] Како што беше објавено, активистите на српското народно движење 1389 и движењето „Наци“ (Nazi) ќе се соберат на платото спроти Филозофскиот факултет утре во 20.00 часот и ќе учествуваат во настанот наречен „Апсолутно ненасилна народна се-Српска партија на сексуално не-девијантни лица (Absolutely unviolent popular all-Serbian Party of sexual not deviant persons)“

Ги повикуваме граѓаните масовно да дојдат во белградските улици утре за да се осигуриме дека неверниците и сатанистите нема да чекорат по улиците на нашиот град.

Оваа изјава и полициската одлука предизвикаа многу реакции, не само од геј-популацијата, туку и од српската јавност. Блогерите реагираа и на двете.

Јасмина Тесановиќ напиша:

Како што видов на вестите на B92, членовите на клерско-фашистичката група „1389“ одеа по улицата Кнез Михајло, собирајќи се на платото и ја посетија црквата Свети Сава. Исто така подоцна, истата вечер, победата на српскиот кошаркарски тим беше прославена низ белградските улици со хистерични извици „Србија, Србија“ и подигање на три прста.

А ние, забранети и невидливи, како и да е, ама не Србија, седиме на палубата на бродот којшто тоне.

Денеска во 11, можеше да биде 6ти октомври, но не 1389. Како и да е времето не е линеарно туку прогресивно. Само се прашувам каков бил Белград во 1389. Веројатно не бил насилен и глупав. Време е во Белград да се случи стимпанк (steampunk) револуција!

Среќко Секелиќ напиша:

[…] Српската извршна власт, олицетворена во премиерот и безбедносните служби, олицетворени во шефот на полицијата, ставија до знаење на хартија дека немаат контрола на улиците во нивниот главен град. За тоа време, министерот за внатрешни работи и потпретседателот на владата Ивица Дачиќ, избегаа од земјата додека не се смират работите. […]

[…] Ова признание предизвика шокирачкa потврда за тепањето на странците во центарот на Белград. […]

Круголина Боруп го изрази нејзиниот став со острина и иронија:

Каква влада сте ако не сте способни да заштитите 500 луѓе. Не ми кажувајте дека не можевте да обоите во розово 500 панцири, шлемови и гас-маски и да ги распределите на нас, лудаците, само во земја која беше храбра да им даде отпор на тираните.

Каква влада сте ако немате на ум да застанете на првата линија, сите 25 или и колку да сте, затоа што ова одамна не е прашање за геј парадата, туку се претвори во парада на борба против насилството. […]

На крајот од нејзиниот пост, таа му се обрати на Зоран Ѓинѓиќ, поранешниот премиер и претседател на Демократската партија, кој беше убиен во 2003 од мафијата која беше поддржана од некои политичари, кои беа маскирани како неговите политички партнери, според голем број на познати личности, обични граѓани и политички партии, бидејќи тој сакал да ги среди сметките со нив и да ја однесе земјата во Европската унија најбрзо што може:

Oх, мој Ѓинѓиќ… овие твои наследници… не предадоа и тебе и мене. Како што кажа: „Ако некој мисли дека ќе го задржи извршувањето на законите ако ме убијат, тогаш тој се залажува и себе си и другите затоа што јас не сум системот. Системот ќе продолжи да функционира и никој нема да биде амнестиран за неговите злосторства па дури и еден или двајца државници да бидат убиени.“

Oх, мој Ѓинѓиќ,… те убија и предадоа, мили. Овие кукавици не само што не го претставуваат системот - не чуле за него. Се плашат да не бидат убиени, како што те убија тебе, ако застанат на првата линија на Гордата колумна. Кукавици, кукавици, кукавици!

Круголина го завршува нејзиниот пост со горчливите и саркастични стихови од познатиот српски автор Ѓорше Балашевиќ, кој ја поддржа демократската револуција во Србија од октомври 2000:

Оди Европо, не си го пусти времето на нас.
Не барај многу, ќе добиеш лоша репутација.
Оди плането, одлично ни беше заедно.
Добро сме, како што заслужуваме.

Kруголина Боруп го напиша ова во друг пост поврзан со откажувањето на геј парадата:

Вести: Српското народно движење 1389 испрати масовна имејл порака до сите белградски канцеларии на медиумските и издавачките куќи дека ќе платат за фотографирање на учесниците на парадата. Тие имаат намера да го објават тоа, за да можат родителите да ги препознаат сексуално девијантните лица и да ги заштитат своите деца од нивното влијание.

На овој пост, Kруголина стави своја слика како одговор на „1389“ и напиша дека отсега натаму и таа е лезбијка.

Небојша Спаиќ напиша:

Државата е:
1. слаба и беспомошна
2. тоталитарна и репресивна
3. глупава и неспособна
4. преплашена
5. националистичка и конзервативна
6. се претходно наведено

Претседателот Тадиќ не мисли така. Меѓу другото, за откажувањето на парадата тој рече:

Имаше недоразбирање во јавноста и погрешно толкување. Србија, како држава, никогаш нема да попушти пред заканите и оние кон кои ги упатуваат […]. Државата понуди безбедносни услови, најмногу што може, за да се одржи парадата и Србија како и секоја друга држава во Европа инсистира на заштита на човековите права на сите нејзини граѓани, како што кажав многупати, независно од нивната национална, политичка, религиозна или сексуална ориентација. […]

За време на светиот месец Рамазан, муслиманите се воздржуваат од јадење и пиење (меѓу другото) од изгрејсонце до зајдисонце. Во некои земји, не е прифатено од општеството - ако не е дури и нелегално - да се јаде на јавно место во тој период. На пример, неодамна во Египет беа уапсени неколку муслимани затоа што одлучиле да не постат.

Кратко време по објавувањето на приказната, група марокански активисти беа казнети за прекинување на постот на јавно место, дејство што е казниво според мароканскиот кривичен законик. The View From Fez пишува:

Maghreb Arabe Presse во понеделникот објави дека локалните власти „успеаја да спречат митинг кој требаше да биде проследен со јавен прекин на постот за укинување на една одредба од кривичниот законик“.

Мароканските весници го потврдија во нивните изданија од вторникот овој неуспешен обид за јавен собир на луѓето кои одлучиле да не постат во Мoхамедија.

Ова е прв пат во Мароко една група луѓе кои решиле да не постат да се појави во јавноста барајќи го правото да не го практикува Рамазан, забележуваат набљудувачите.

Протестантите од Мохамедија бараат укинување на мароканскиот закон со кој се казнува секој Мароканец кој отворено ќе ги прекрши постите на Рамазан пред Ифтар, оброкот на крајот на денот.

Без да изрази согласност со акциите на протестантите, популарниот блогер Larbi ја фали нивната храброст:

Sans préjuger de leur cause il faut reconnaître aux quelques personnes qui se sont déplacés une certaine forme de courage. L’article 222 du Code pénal marocain stipule que tout individu connu pour son appartenance à l’Islam qui rompt ostensiblement le jeûne dans un lieu public pendant le Ramadan est passible de un à six mois d’emprisonnement et d’une amende.

Не сите што оставија коментари на постот се согласуваат дека акциите на протестантите беа храбри. Всушност, најголемиот дел од нив мислеа дека групата немала право.

Еден блогер, Bouchra, ги споредува протестантите со активистите кои дејствуваат седејќи мирно во својот дом.

Треба да ја пренасочат оваа енергија и труд во конструктивна работа, придонесувајќи за развојот на нашата земја, наместо да преземаат ГЛУПАВИ акции како оваа. Излезете и НАПРАВЕТЕ нешто добро за вашата земја, наместо да наоѓате само маани. Тие гледаат кабловска, седат на интернет и мислат дека знаат сè… ПОРАСНЕТЕ ВЕЌЕ ЕДНАШ и БИДЕТЕ ВИСТИНСКИ ГРАЃАНИ!

Друг посетител на страницата, casazone, ја истакнува потенцијална дволичност во редовите на протестантите, алудирајќи на еколошките проблеми на Мароко со загадувањето:

Il est “fort probable” que la plupart des manifestants qui ont mangé le sandwich Ont jeté le reste (papier, aliments, os, ..etc) sur la voie publique.

Entre Nous Marocains смета дека преку протестот се изразува непочитување на исламот, велејќи:

« Il y a cinq piliers dans l’islam, il faut pas punir seulement la violation du Ramadan, la loi ne punit pas ceux qui ne prient pas toute l’année ou ceux qui ne vont pas à la Mecque » précise Zineb El Razhoui. A notre tour on répond : Personne ne vous oblige d’être musulmane, mais on vous oblige de respecter les musulmans.

Еден блогер, кој се нарекува себеси Etonnée (Зачуден) е збунет од храброста прикажана од групата и вели:

Je sens de la manipulation,
Si vous n'avez pas envie de jeûner, ne le faites pas, vous n'êtes pas obligés de le faire, tout est question de conviction, Dieu n'en sera pas dérangé, des milliards d'autres le font, que sont quelques dizaines à ne pas le faire !!!! Mais une autre question me vient à l'esprit, pourquoi montrer votre refus en public et maintenant ????
Vous demandez le respect de votre liberté en bafouant celle des autres ???

Во опозицијата имаше неколку коментари кои изразуваа поддршка на протестантите. Еден таков коментар, оставен на Morocco Board, беше глас на поддршка:

Чекајте малку, овие луѓе се обидуваат да го привлечат вниманието на јавноста кон еден закон кој ја нарушува личната слобода. Мислам дека не го прават тоа само за да ѝ пркосат на муслиманската заедница. Ако прифатиме секој што ќе биде виден како јаде пред паузата да биде пријавен на власите, следната работа што би се направила е да се наметнат петте молитви на ден. Видете, Мароканците треба да созреат малку. Не е важно само дали вашиот сосед ќе споделува со вас рајски девици. Слободно живеење, сега и тука, тоа е приоритет.

Постењето и молењето, или други религиозни ритуали се приватни работи во кои не треба да се меша државата. Можеби улемите треба да имаат тркалезна маса за барови кои чудесно исчезнуваат на Рамазан, па се отвораат покасно, да зборуваат за дволичност. Или пак да дискутираат за улогата на државата во намалувањето на сиромаштијата и проституцијата како должност на секој муслиман кој треба да дава милостина за да ѝ помогне на оваа класа која е се побројна во Мароко. Давање на милостина за да се намали сиромаштија, е тоа би било нешто со што би можеле да се гордееме што сме муслимани.

Десет години по референдумот, Глобал Војсис повторно пишува за Источен Тимор, но овој пат во знак на славење на силната меѓународна солидарност која претходно кулминираше со признавање на правото на земјата за самоопределување:

На 30 август 1999 година, стотици илјади луѓе од Источен Тимор храбро се спротивставија на тероризирачката кампања предводена од Индонезијците, гласајќи за независност на референдумот организиран од ОН. Овој настан, кој стави крај на 24 годишната незаконска и брутална воена окупација, доведе до создавање на Демократската Република Источен Тимор, како првата нова нација на милениумот. Гласањето беше кулминација на децениската борба водена од луѓето од Источен Тимор со поддршка од солидарни активисти низ светот.

Емитувањето на видео снимките на новинарот Макс Штал за грозоморниот масакр во Санта Круз во 1991 година, ја зголеми глобалната свесност за злосторствата извршувани во Источен Тимор под индонезиската окупација.

Во 1996 година, Жозе Рамос-Хорта и Бишоп Ксименес Бело ја добија Нобеловата награда за мир и само по три години, индонезискиот претседател Хабиби им дозволи на луѓето од Источен Тимор да изберат помеѓу автономија во рамките на Индонезија и независност. Тогаш, светот се обедини околу Источен Тимор.

„Die-in“ протест во САД. Заслуга: www.etan.org

Движењата на солидарност успеаја да извршат притисок врз владите и избија протести против злоупотребите на Индонезијците во Австралија, Нов Зеланд, Јапонија, Португалија, Франција, Холандија, Ирска, Германија, Обединетото Кралство, Канада и САД во 1990-тите. Дури и во Индонезија, луѓето од Источен Тимор имаа пријатели кои дејствуваа за да ги спречат злоупотребите и да промовираат самоопределување.

Пред референдумот, во летото 1999 година, Меѓународната Федерација за Источен Тимор (International Federation for East Timor) го состави проектот „Набљудувач (Observer)“, меѓународен тим на членови од барем 22 земји кои заминаа во Тимор за да го надгледуваат гласањето. Безбедносните припреми преземени месеците кои му претходеа на референдумот беа несигурни, со оглед на тоа што договорот, склучен со посредство на ОН, ја остави безбедноста во рацете на индонезиската полиција.

Постер на ОН на кој пишува: „Ние нема да си заминеме.“ Заслуга на австралијанската мрежа на пријатели на Источен Тимор.

Набљудувачите на МФИТ храбро се раширија низ целата територија. Еве што пишува во еден извештај од 22 август 1999 година:

Изнајмивме куќи и поставивме тимови во секој област на Источен Тимор. Веднаш по пристигнувањето во градот, тимот на МФИТ-ПН (Меѓународната федерација за Источен Тимор- Проект Набљудувач) стапува во контакт со полицијата и локалните власти, а подоцна и со различни водачи на заедници и застапници на двете страни на кампањата. Тие се сместуваат во куќа однапред подготвена од МФИТ-ПН тимот и почуваат со набљудувањето и распрашувањето за настаните и согледувањата поврзани со кампањата и други аспекти од консултирањето. Секој тим телефонски дава извештај секоја вечер и доставува неделен писмен извештај. Иако никој од нашите тимови не беше повреден, неколкумина беа сведоци на силни и застрашувачки инциденти кои ги пријавија на соодветните власти, односно на UNAMET ( Мисијата на Обединетите Нации за Источен Тимор) и на штабот на МФИТ-ПН во Дили.

Набљудувачите на МФИТ го пријавија насилството што го опфати Источен Тимор по гласањето во кое граѓаните убедливо се изјаснија за независност. Еве дел од извештајот од 3 септември на проектот Набљудувач на МФИТ :

Набљудувачите, членови на Меѓународната Федерација за Источен Тимор - Проектот Набљудувач (МФАТ-ПН), отидоа до Бакора, населба во Дили, за да проверат дали милицијата ги гори куќите во областа како што беше пријавено вчера. Кога пристигнаа најдоа една штотуку разгорена куќа и пожарникари и новинари кои веќе беа на местото. Тимот влезе да испита. По десет минути, индонезиската воено-поддржана милиција се појави пред куќата.

Аитарак милицијата удри еден американски граѓанин, член на МФИТ-ПН по лице. Покрај тоа, една жена од Финска, исто така член на МФИТ-ПН, беше удрена по грб од страна на милицаец со пушка. Друг Финец се соочуваше со закани и пиштол вперен во него. Еден член на милицијата го удри шоферот на МФАТ-ПО и го скрши прозорецот од колата.

Со оглед на тоа што веднаш по гласањето изби насилство од милицијата, групите за солидарност низ светот почнаа да бараат од своите влади поголемо внимание да биде посветено на ситуацијата во Источен Тимор, која секојдневно се влошуваше. Овој инсерт од Жозе Буда покажува како Португалија застана и сопре во тој период:

[Титл] Сликите на држава која е на нозе 3 минути во знак на солидарност со воздржан народ се движеа низ светот, како и поглед од авион кој покажуваше ланец од луѓе долг 10 километри. Илјадници завршија упатувајќи се кон Мадрид, каде што можеа гласно да го искажат својот бунт против индонезиската амбасада. Конечно, Индонезија дозволи меѓународна сила да влезе во Источен Тимор. Обединетите Нации ја пратија оваа сила по една недела. Не знаеме колку загинаа. Од осумнаесетте обвинети за вмешаност во настаните од 1999 година, само еден беше осуден, а преостанатите беа ослободени по различни молби. Сигурно е дека во иднина, секогаш кога е неопходно, ќе има милион гласови подготвени да викаат, слушајќи се дури до 14 000 километри оддалеченост, до Источен Тимор.

По објавувањето на резултатите на 4 септември, се случија многубројни ѕверства, убиства и опустошувања, како што и пишува ТАПОЛ (индонезиска организација за човекови права) во 1999 година:

По објавувањето на резултатите од референдумот на 4 септември, милицајците и нивните шефови во Копасус (специјални индонезиски сили) отпочнаа со тактика на срамнување со земја со огромни пропорции. Паравоените сили се вклучија во судирот, заедно со шест баталјони на ТНИ (индонезиски вооружени сили), меѓу кои имаше и два познати локални баталјона, 744 и 745. Имаше вкупно 15 000 луѓе. Без толку броен контингент од луѓе, немаше за толку брзо да се постигнат резултатите.

Иако (операцијата) Сапу Џагад-II се трудеше да изгледа како да се работи за спонтан изблик на гнев од страна на про-индонезиски сили, постојат цврсти докази дека уништувањето беше добро подготвена воена операција. На многу места, селаните биле принудени да си ги уништат и изгорат сопствените населби, дури и сопствените куќи. Целта беше да се уништи што ќе се стигне и да се казнат стожерите на ослободителното движење. Католичка црква, која им нудеше прибежиште на луѓето од источен Тимор, кои ги напуштија домовите за време на окупацијата, беше една од главните цели на напади.

Слика од „Следење на геноцид: Источен Тимор 1975-1999“, истражувано и напишано од Адам Џонс. Споделено со лиценца за непрофитабилна употреба.

Сите доброволци од МФИТ-ПН беа принудени да го напуштат Дили на 7 септември 1999 година, под многу стравични околности.

Денес, 7 септември, последниот од нашите набљудувачи беше принуден да го напушти Источен Тимор. Последниве два дена, Кралската австралиска воздушна сила евакуираше 60 од нашите неутрални доброволци за Дарвин, од Дили и Баукау.

Го напуштивме Источен Тимор за да се засолнеме, но со длабока тага. Луѓето од Источен Тимор ја немаат Австралија каде што можат да избегаат, немаат каде да се скријат од теророт на милицијата. Вчера, австралиските и индонезиските воени лица спречија еден член на нашиот екипаж, кој беше од Источен Тимор, да се качи на авионот со нас – и тој сега се соочува со неопислив терор, заедно со стотици илјадници негови сонародници.

Најголемиот дел на меѓународни набљудувачи и медиуми го напуштија Источен Тимор пред нас, така што ние бевме последната меѓународна невладина организација да си оди. УНАМЕТ (Мисијата на Обединетите Нации во Источен Тимор) беше повлечена од целата територија, освен од Дили, каде што им беше прекината струјата и телефонската линија и каде што беа опколени од милицајци кои пукаа во нивните простории речиси и без прекин.

Споменатиот „светски притисок“ стануваше се пореален како што граѓаните не се откажуваа. Некои фотографии од врските на солидарност во Португалија можете да ги пронајдете на веб страницата на Тејн Тимор. Маремарго постави слики од Шпанија. Антоние Хозе, од блогот на Ума Лулик, илустрираше и емоционално опиша што се случуваше во Лисабон за време на една солидарност невидена дотогаш на 7-ми и 8-ми септември 1999 година:

As sirenes dos bombeiros ouviram-se ininterruptas nesses 3 minutos… parámos por Timor-Leste como nunca parámos por mais nada… TODOS (…)
Durante toda a tarde do cimo daquele prédio foram lançados constantemente papeis e papelinhos, rolos de papel higiénico, tudo o que vinha à mão era material para protesto. No final da tarde percebe-se que esse stock acabou pois eram as páginas amarelas que fluíam nessa altura… aquele ventinho sempre a ajudar e a depositar os protestos em plena embaixada dos EUA, nas árvores, no seu jardim e envolventes. No topo do prédio viam-se gente de gravata e camisa, a causa era a mesma…

„Граѓанска непослушност за Источен Тимор“, пред штабот на ОН во Лисабон, Шпанија, септември. Слика од неутрален корисник на Flickr, искористена со дозвола.”

Додека мрежата за преземање акција на Источен Тимор успеа да ги привлече луѓето да излезат на улици во септември 1999 година, таа можеше и да смета на телефонските повици и писма испратени од повеќе од десетина илјади Американци.

ETAN (Мрежата за преземање акција во Источен Тимор) порасна во 1999 година, зголемувајќи го бројот на членови од 8 500 до 11 700. […] Користејќи го нашето искуство и националната мрежа на активисти, развивана цели осум години за кауза која многумина ја сметаа за безнадежна, ETAN успеа да мобилизира јавен и официјален притисок. […] Во септември, веб страницата на ETAN неделно беше посетувана од повеќе од 40 000 луѓе. […] Истиот месец, многубројни написи и програми на мејстрим медиумите, чија бројка стигна дури неколку десетици милиони, пишуваа за нашите најактивни членови на персоналот и доброволци, или пак само ги цитираа. Активистите на ETAN пишуваа во едиторијалите на главните американски весници, му испраќаа писма на уредникот и се појавуваа на локалните и национални радио и телевизиски емисии.

На другата страна од светот, одлучувачкиот момент за меѓународна интервенција се случи спроти самитот на АПЕК (Азиско-пацифичка економска соработка) во Нов Зеланд, кога Бил Клинтон приватно се сретна со пацифичките лидери. Само неколку дена пред самитот, тој ја објави суспензијата на воените тренинзи на САД со Индонезија. Според блогерот Нигел Морли од „Пишување за Иднината“:

На дел од читателите ова може да им изгледа измислено, но кога во 1999 година, тиморскиот добитник на Нобелова награда, Жозе Рамос-Хорта, се сретна со претседателот на САД, Бил Клинтон, во Нов Зеланд, Клинтон забележа дека Рамос-Хорта има поголемо влијание во Конгресот од него (Зубрицки: 2002).

Новозеландци се собраа во голем број за да ги пречекаат Клинтон, Рамос-Хорта и австралискиот премиер Ховар. Аврсталијанците исто така ги „исполнија улиците заради Источен Тимор“.

Од Сиднеј, Австралија, „Мајка и дете“. Слика од корисникот на Flickr, Potsy, искористена со дозвола.

Се гледаа транспаренти на кои пишуваше „Стоп за крвопролевањето“ и „Виранто – Убиец“. Понатаму, песните „Слободен Источен Тимор“ и „Viva Timor Leste“ (Да живее Источен Тимор) се слушаа од толпата откако беше пренесен во живо телефонскиот повик на водачот на отпорот г-дин Жозе „Ксанана“ Гусмао од Јакарта.

„Вие ни требате, браќа и сестра од Австралија; ни треба вашиот глас“, рече Ксанана Гусмао од Јакарта по телефон, додавајќи, „ Мислам дека е важно да се испрати порака до индонезиската влада дека работниците од Австралија и австралиската заедница ќе направат сè што е во нивна моќ за да се стави крај на убиствата. Да живее Источен Тимор. “ Публиката одговори, „Да живее.“

Ученици од средното училиште „Кингсгров“, ја даваат својата поддршка за слободен Источен Тимор во 1999 година. Слика од корисникот на Flickr, sHzaam!, искористена со дозвола.

За време на измачувачките денови во септември 1999 година, светските лидери бавно напредуваа во своите интервенции во Источен Тимор, иако веќе беше јасно дека индонезиската војска и нејзините застапници целосно ја уништуваа територијата, започнувајќи хуманитарна криза од масивни пропорции. Но, непоколебливите протести и залагања на групите на загрижени граѓани низ светот ги засрами САД, Австралија и Индонезија и тие свртија нова страница во поглед на Источен Тимор.

По една деценија, време е да се слави глобалната унија. Неколку настани се закажани во Дили, како што е егзибиција на фотографија во Фундасао Ориенте (место на масакр од 1999 година) која ќе ги опишува движењата на солидарност низ годините.

Ова е првиот од серија написи со кои ќе ја одбележиме десетгодишнината од јавниот референдум во Источен Тимор, гласање кое доведе до меѓународно признаената независност на земјата. Доколку сакате да споделите некои сеќавања од актите на глобална солидарност за Источен Тимор, направете го тоа подолу.

Навистина е алармантно да се извести дека скоро сите популарни сајтови за хостирање на блогови на тибетски јазик (освен еден) се напристапни веќе три недели.

Иако е честа пракса за сајтовите што хостираат блогови на тибетски јазик да бидат симнати (најчесто заради “одржување”), повремено и заради владата (погледни “На тибетскиот блогерски фронт сите молчат“), овој месец не постои некоја значајна политичка причина која што можам јас да ја видам.

Порака за грешка при обид да се пристапи до TibetABC

Сајтовите кои денес се уште не се достапни ги вклучуваат и најпопуларните како што се, www.tibettl.com и www.tibetabc.cn кој го хостира и блогот на најпопулраниот писател и блогер на тибетски јазик Jamyang Kyi. Последниот сајт кој хостира блогови на тибетски јазик кој се уште необјасниво стои е ChodMe http://www.cmbod.cn/index.html.

Се уште цврсто стои: Chodme

Се шпекулира дека затварањето на тибетските блогови е поврзано со апсењето на тибетскиот писател Таши (псевдоним Therang). За повеќе информации за Таши, погледнете го мојот претходен пост овде на Глобал Војсис.

Интригантно е што истиот месец кога започна затварањето на тибетските сајтови за блогови, People's daily покрена тибетско издание со веб сајт овде: http://tibet.people.com.cn/

Тибетското издание на People's Daily

Во нешто што веќе беше рестриктивна околина, ситуацијата независните блогерски простори да се ограничувани и растењето на бројот на официјално контролирани сајтови на тибетски јазик е загрижувачка.