Ноќта на 21-22 јули, многу големи странски и скоро сите медиуми од Србија веднаш објавија извештаи за апсењето.

Многу од блогерот од српската блогосфера беа изненадени од веста. Следуваат неколку нивни реакции.

На неговиот блог, Ко од Слики и случувања напиша [SRP]:

Додека подготвував извештај за мојата посета на Портланд, наидов на веста дека Радован Караџиќ е уапсен. Едноставно не можев да верувам дека тоа е вистина, но веста е објавена на сите веб страници.
[…]

Хуг Грифитс, Б92 блогер, го напиша следново:

Многумина од нас мислеа дека нема да го дочекаме овој ден, дека несветото тројство од тајната полиција, криминалците и свештениците кои те штитат, ќе осигури долготрајна слобода до последниот ден. Но за среќа, дури и песимистите грешат, барем за некои случаи. […]

Блогерот Дунхусбун од АКУЛТУРА го искажа своето задоволство [SRP] за веста за апсењето на Радован Караџиќ:

[…]Мило ми е што оваа влада е подготвена и има намери да се соочи со проблемите кои сѐ уште ја влечат Србија во пеколот од 90тите. […]

Миша од блогот Доктор го критикува Меѓународниот кривичен трибунал за поранешна Југославија (ICTY), но напиша дека иако не верува во неговата правда, ја сака Србија повеќе од Радован Караџиќ:

[…]Без разлика колку и да е лоша репутацијата на трибуналот во Хаг поради ослободителната пресуда за Рамуш Харадинај и Насер Ориќ и без разлика дали Радован Караџиќ е невин (Господ ќе му помогне да го докаже тоа?), Србија е секогаш на прво место за мене. […]

Користејќи ја уметноста како изговор, сега гледаме голотија на арапските телевизии без да бидеме во позиција да се побуниме за „жешките“ сцени кои ги гледаме и кои нивните продуценти ги опишуваат како „соочување со тешката реалност и опишување на она што навистина се случува во општеството.“

Вистинското објаснување за она што ние го гледаме на телевизија е неетичко однесување и срамна голотија. Сепак, хероината од филмот или серијата станува жена од општеството и пример за многу девојки, се појавува на телевизиски интервјуа и ужива во почитта од гледачите за нејзините напори за промовирање уметност. На такви интервјуа, таа се прикажува во улога на угледна дама од општеството, зборува за етика, фамилијарно потекло, како таа да е пример за вистинска жена.

Неправилно во ова е тоа што поголемиот број на луѓе што ги гледаат овие програми се угнетени и живеат во затворени општества. Токму поради ова постојат многу девојки кои го доживуваат надворешниот свет преку она што го гледаат во сериите или филмовите. Ова предизвикува големо рушење на моралот, особено кога на таквите девојки, кои мислат дека ваквото однесување ќе ги направи дами во општеството, им се овозможува нивната слобода.

Нејзиното име е Елена Игнатова, таа е 24годишен интернет активист од Скопје, а ние ја имавме можноста да ја запознаеме на самитот на Глобал војсис во Будимпешта, каде таа делуваше како вистински амбасадор на нејзината земја за многумина учесници кои претходно никогаш не запознале некој од Македонија. Меѓу другото, со неа зборувавме за нејзината работа, нејзината вклученост во Глобал војсис и македонската блогосфера. Продолжете да читате.

Елена со Мијали, автор за ГВ од Мадагаскар, Кристина од Гласови од Боливија и Каталина од Хипербарио (Фотографија од Сипакоа)

Како се одлучи да започнеш да ги преведуваш постовите на Глобал војсис?
Бев на конференција во Загреб и таму ја запознав Алис Бекер, која го претставуваше проектот Лингва и бараше волонтери за превод. Претходно немав слушнато за Глобал војсис, но ми изгледаше како премногу интересен проект. По неколку разговори со неа решив да започнам со превод на Глобал војсис на македонски и албански.
Кога дознав за проектот, веднаш помислив дека ќе ја збогати онлајн содржината на македонски и албански јазик со интересни информации, кои доаѓаат од луѓето, а не од медиумите. Од друга страна, ова е одличен начин да се запознае светот со случувањата тука.

Амбициозни намери!
На почеток мислев да започнам само македонска Лингва страница, но тогаш многу луѓе сугерираа дека ќе биде одлично да има и албанска верзија, па така одлучив да ги работам и двете, со помош од моите колеги од работа.

Кога започна и колку луѓе се вклучени во овие две страници?
Со превод започнавме во јануари оваа година, а официјалното лансирање на сајтовите беше месец дена покасно. Во моментов сме четворица преведувачи за македонски, а само еден за албански. Би сакала да најдам повеќе преведувачи, но од секогаш било тешко да се убедат луѓето доброволно да работат и да останат мотивирани.

Каква е состојбата на блогосферата во Македонија и кои се главните теми кои ги покриваат блогерите?
Блогосферата е доста активна за толку мала земја, мислам дека има повеќе од 200 поста на ден. Главните теми за кои зборуваат блогерите се национална политика, НАТО, Грција :).
Можеби ова беа најчесто покриваните теми во последно време, бидејќи имавме предвремени парламентарни избори и поради сите проблеми со Грција, па повеќето постови во последниве неколку месеци беа на овие теми. Сега кога работите се смируваат, тие пишуваат за секојдневните работи и нивните интереси.

Дали си блогер?
Не, јас сум само читател на блогови. Со мојата работа, студиите, преведувањето за ГВ и слично, навистина немам време. Активна сум во други социјални медиуми, како Фејсбук, но по самитот на ГВ во Будимпешта сериозно размислувам да започнам свој блог :).

Кои се твоите омилени блогови?
Има многу интересни блогови, но доколку некој сака да прочита нешто од македонската блогосфера, може да ја посети платформата Блогерај, која ги поврзува повеќето од блогерите.

Што правиш кога не преведува?
Работам во независна, невладина организација наречена Метаморфозис. Нејзини главни цели се развој на демократијата и просперитет преку промоција на економија базирана на знаење и информациско општество. Работиме на различни проекти, како Криејтив комонс Македонија, промоција на користењето на интернет, приватност итн. Мојата вклученост во Глобал војсис е исто така дел од мојата работа во Метаморфозис.

Зошто мислиш дека е важно зголемувањето на пристапот на интернет и онлајн медиумите?
Многу е важно луѓето да дојдат до информацијата која им треба. Со интернетот и онлајн медиумите многу е полесно да најдете се што ви треба, а и многу побрзо. За студентите е од особено значење да го користат интернетот како ресурс за информации, но ова се однесува и на сите луѓе.

Што правиш во твоето слободно време?
Студент сум по информатичка технологија, на насока интернет и мобилни технологии.

Кои се твоите желби за иднината на македонската и албанската Лингва страница?
Двете да бидат поврзани, со што ќе се овозможи да биде видливо кога еден пост е преведен на македонски и албански. Од особено значење е луѓето во Македонија да знаат за албанската верзија, да им се овозможи и таа алтернатива.

Доколку зборувате било кој од двата јазици, македонски или албански, и би сакале да се приклучите во овие тимови или некако да придонесете, контактирајте ме на elenaignatova [at] gmail [dot] com

Ова не е прв изблик на технофобија во македонската јавност, оти разни традиционални медиуми и во минатото ги имаат претставувано компјутерџиите како закана. На пр. кога во 2002 година се јави проблем со преголеми телефонски сметки, насловите како „Граѓаните горат од жешките разговори на компјутерџиите“ вината целосно ја префрлаа на генерализирани хакери, додека можноста за пропусти од страна на телекомот беше „закопана“ длабоко во текстот.

Најновиот технофобен тренд се состои од написи кои имаат скоро иста структура. Во нив прво е изложена тезата дека гејмерството го одзема времето на младите, ги прави асоцијални и агресивни, која потоа е поткрепена со изјави од анонимни гејмери, сопственици на интернет кафеа, како и на социолози или психолози кои ја потврдуваат тезата иако на тоа што немаат вршено истражувања на темата. Особено загрижувачки е употребата на стигматизирачка терминологија карактеристична за демонизирани, маргинализирани групи.

На пример, во написот „Оставаат девојки и работа за да играат“ играњето се посочува како „зависност“ која доведува до „напуштени работни места, квадрирање и запоставени студии и раскинати љубовни врски“. Најалармантната теза е дека „насилните игри предизвикуваат агресија“, а гејмерите се претставуваат скоро како потенцијални убијци кои само што не „пукнале“.

Сличната вест „Интернет кафулињата се преполни со гејмери“ предизвика повеќе реакции на македонскиот веб, особено на Кајмак.от. Во веста се цитира социолог кој изгледа заборавил дека децата и кога немало компјутерски игри имаат обичај да играат „каубојци и индијанци“, „камај“ или „партизани и Германци“:

Експертите предупредуваат дека ваквите игри се опасни. Агресивноста од пред компјутерот продолжува и во играта надвор од интернет кафулињата, затоа што кога ќе излезат во реалниот свет, тие не знаат како поинаку да комуницираат.

„Јас имав можност да посматрам неколку интернет кафиња, но и подолго време една група на деца кои доаѓаа еден период. Тие играа постојано воени игри. Толку се занесуваат, дури вриштеа, се внесуваа во тоа“, вели Илија Ацевски, универзитетски професор.

„Притоа се прашував каква врска има тоа со реалноста, кога ќе се соочат после тоа во реалниот живот. Дали има негативни последици? Секако“, рече Ацевски.

Во коментар на написот на веб-сајтот на А1, Дарко Булдиоски, еден од авторите на блогот Комуникации, напиша:

Не ми е јасно како може континуирано да се повторуваат истите приакзни без да се погледне малку подлабоко.

Тоа што експертот посматрал не е го прави експерт. Нека излезе да го рече истово откако ќе направи научно издржано истражување. а не одокативна проценка.

Континуирано во вакви прилози, новинарите се вадат на “научните истражувања во светот укажуваат на фактот дека таквиот начин на комуникација претставува зависност иста како зависноста од сите видови пороци.” Каде се истражувањата, дајте прикажете ги…

Реагираше и Дамјан Арсовски, уредникот на порталот IT.com.mk, кој во написот „Македонските медиуми се преполни со глупости“ изврши вивисекција на веста, одговарајќи на секој параграф посебно.

„Да се поминуваат по пет-шест, па и повеќе часови на компјутер играјќи видео игри или сурфајќи на интернет, да се живее во сајбер простор во едно време беспросторно.“
- Јас поминувам по 5-6 саат пред компјутер на интернет, во овој „нереален“ свет, јас комуницирам со луѓе како мене, со деловни луѓе, се информирам за што се случува во светот, се едуцирам ….

Дури и тој остана без коментар на заклучокот од написот:

Гејмерите се сосема обични луѓе. Тоа се деца, татковци, сопрузи, браќа, но зад компјутерскиот екран имаат друг лик, со речникот на компјутерџиите, најчесто стануваат сајбер ѕверови.

Како реакција застапникот на слободниот софтвер и блогер Арангел Ангов постави линк до скен од сличен апсурден напис од американски таблоид [EN].

Обработката на оваа тема на ваков начин е во корелација со немањето волја да се испитуваат вистинските причини за растечкиот број криминални дела без разлика на тоа што тие се доминантна тема во македонските медиуми. Ниеден стручњак се нема зафатено со објаснување на психолошките или социолошките мотиви на насилниците кои ги попречуваа јунските избори. Изгледа дека е многу полесно да се удри на гејмерите, иако досега ниеден гејмер не бил посочен како причинител на насилен инцидент.

Мора да се напомене дека во истите медиуми во минатото се имаат појавено и позитивни написи за гејмери, на тема претставување на Македонија на светски натпревари во сајбер-спорт.

За помалку од две години, Балатрин стана корисно место за информации и комуникација. Во ова интервју со Мехди, кој има дипломирано физика на МИТ, а е исто така основач и раководител на Adoptic.com, тој ни ги споделува неговите авантури со Балатрин.

Те молам кажи ни кога го започна Балатрин и како го одредуваш успехот. Дали имаш статистики?

Го започнав Балатрин на 16 август 2006. До сега има 300 000 вести објавени на сајтот. 5 милиони гласови, а оставени се 1 милион коментари. Јас, меѓутоа, го одредувам успехот на Балатрин покрај неговите статистики: Балатрин е значително читан од страна на иранските новинари и блогери, од Иран и надвор. Како резултат на тоа, конверзациите кои се водат на Балатрин се опфатени од повеќе земји и платформи.

Го користеше Digg како модел. Дали мислиш дека ирански Фејсбук би станал популарен?

Да. Јас мислам дека имањето на ирански Фејсбук кој ги опфаќа иранските универзитети и средни училишта ќе биде многу привлечен. Очигледно, зависи од тоа колку добро е дизајнирана страницата.

Колкав е бројот на блогери на Балатрин?

Значаен. Повеќето од активните корисници се блогери. Балатрин е местото каде персиските блогери може да добијат поширока публика за она што пишуваат. Блог постовите кои тие ги поставуваат на Балатрин често добиваат повеќе коментари отколку оригиналните постови на блоговите.

Балатрин беше чекор напред за граѓанските медиуми за Иран. Како го гледате развојот на граѓанските медиуми во земјата?

Иран има предност во граѓанските медиуми бидејќи е меѓу првите земји каде блогирањето стана широко распространето. Меѓутоа, не е во можност да биде во чекор со времето. Секој тип на граѓански медиум, дури и да е онлајн, мора да биде промовиран на средби и семинари, а мора да има бизниси кои го поддржуваат. Ова не е случајот во Иран.

Дали планирате да започнете англиска верзија на Балатрин?

Не во брзо време. Во моментов, јас сум фокусиран на друг проект, Adoptic.com, кој беше инспириран од моето искуство со Балатрин. Идејата е да им се дозволи на блогерите да ја промовираат својата содржина со користење на нивниот простор и просторот на други блогови. Се обидувам да создадам начин на многу лесно промовирање и откривање на содржина. Исто така има еден тон интересни алгоритами кои се користат во процесот.

Некои идеи кои би сакале да ги споделите со нашите читатели?

Јас се трудам да бидам отворен за нови идеи. Многу е лесно да се истрошиш со секојдневните обврски. Нешто што јас го правам при секое летање е купување на рандом магазин. Ова ми овозможува идеи од многу различни домени.

Во неговото последно сослушување, според Жан Мекензи од IWPR, Камбакш беше искаран од неговиот судија:

Судијата Абдул Салам Џазизада кој претседаваше стави во незгодно неколку авганистански администрации. Тој е остаток од талибанскиот режим и неговиот антагонизам кон обвинетиот беше очигледен…

За време на судењето, Џазизада ја преведе улогата на јавен обвинител, а не на непристрасен судија, влегувајќи во легален дуел со адвокатот од одбраната Мохамед Афзал Нуристани. Немајќи дрвен чекан, тој постојано удираше со своето пенкало во микрофонот со цел да запре Нуристани да го брани својот клиент.

Без престанување судијата го напаѓаше Камбакш, кој седеше блед но смирен во столот за обвинети.

“Само кажи ми зошто ги направи овие работи,” инсистираше Џазизада. “Кои беа твоите мотиви?”

“Не можам да кажам причини, затоа што јас не направив ништо,” одговори Камбакш.

Како што се тврди, Камбакш бил тепан пред неговото прво затворање минатиот декември, но според времето поминато пред да му се закаже преглед, најголем дел од неговите физички белези биле заздравени. Иако ја призна вината, тој изјави дека го направил тоа под принуда.

Камбакш исто така е обвинет дека има проблеми во моралното однесување, како поставување премногу прашања на час, привлекување на внимание и популарност, за нељубезност, и препраќање на непристојни шеги преку неговиот мобилен телефон.

Камбакш се соочува со многу тешкотии: неговите адвокати од одбраната го немаа проучено неговото досие дури една недела пред првото сослушување, и Сенатот ја искажа својата поддршка за негова егзекуција, заедно со некои конзервативни свештеници и некои племенски старешини.

Во 2006, Абдул Раман беше осуден на смрт затоа што ја сменил верата, се похристијанил. Животот му беше поштеден кога, под силен меѓународен притисок, тој беше прогласен за ментално болен и депортиран во Италија. Сличен меѓународен притисок не е очигледен во случајот на Камбакш: приказната за неговиот случај во меѓународните медиуми се нема појавено со месеци, и покрај загрижувачките индикации дека ова е случај на одмазда за работата на неговиот брат за IWPR.

Погледнете срцекршечки слики од авганистански полицаец како го придружува Сајед Парвез Камбакш по судското сослушување во Кабул на 18ти мај 2008, на страницата на ДејлиЛајф.

Меѓу насловите кои следуваа по лудувањето на Двајат имаше „Ужасно лудување со булдожер во Ерусалим“. Тие исто така се насочија на претходната врска на Двајат со еврејка, со наслови како „Напаѓачот од Ерусалим имал девојка-еврејка“. Некои написи дури известија дека Двајат извикувал „Господ е голем!“

Живот од окупирана Палестина го одговара прашањето зошто Двајат е означен како терорист:

Значи ако убиството на Двајат не е со политички мотив, доколку не се однесувал според „суб-национални групи или илегални агенции“, зошто од страна на израелските медиуми, политичари и други државни службеници тој е обележан како „терорист“? Зошто кога тој дејствувал сам, поради што израелските сили и полицијата веруваат дека е непланиран настан, Двајат е означен како терорист?

Одговорот нормално е едноставен. Двајат беше палестински Арап, па затоа тој мора да биде терорист. Овој факт и само овој факт е причината поради која тој е означен како терорист.

ДесертПис исто така е свесен за насловите и го коментира вниманието на врската на Двајат со еврејка:

Навистина светско откритие… Порано беше „Сите вести што одговараат, ние ги печатиме“… Сега е „Сите вести што продаваат, ние ги печатиме“.

Затоа, јас барем нема да ги купам!

Вил од КАБОБфест споделува друга перспектива; симболизмот на булдожерот во Израел и Палестина:

Со убивање на три израелски цивили, овој акт на убиство претставува иронична трагедија. Додека пролевањето на цивилна крв не е оправдано, како ние говориме за таков акт е важно. Наместо да го означиме како изолиран инцидент или како уште еден бездушен палестински напад, навистина треба да разгледаме зошто опремата за градење стана алатка за смрт и уништување во Израел и Палестина. За Палестинците, булдожерот е симбол за израелската агресија. Еден напад од Палестинец не го менува тој факт. Ова само не потсетува на итната потреба од склучување мир.

Рима Абделкадер, на нејзиниот блог Arabisto.com, им помага на читателите да го разберат инцидентот и објаснува:

Уште еден многу важен факт, кој беше изоставен во репортажите од средата, е дека булдожерите во некои случаи се користат за да се уништат палестинските домови. Со еден дури беше убиен американскиот активист за мир, Рејчел Кои, во март 2003, која го жртвуваше својот живот за да ги спречи уривањата. Оваа информација е значајна за дискусиите на настаните од средата, бидејќи напаѓачот користеше булдожер за да убие невините цивили.

ДесертПис беше меѓу првите да го искоментира ова и беше навреден од недоволното медиумско покривање:

Пред една недела мојот драг пријател и Брат, Могамед Омер, беше скоро претепан до смрт и измачуван од страна на службениците на израелската безбедност.

Оваа недела, две израелски деца беа убиени ладнокрвно од страна на израелските сили. Осум други беа повредени.

Дали прочитавте за некои од претходно наведените случаи во некои извештај од дневниот печат?

НЕ!

Блогерот исто така линкуваше подкаст со интервју од Омер.

Во делот за коментари, Давид Балдингер одговори:

Храброста на Омер е неверојатна. Јас не би можел да го издржам овој третман. Иако измачувањето беше доволно лошо, она што е дополнително тажно е тоа што се случи после неговите среќни денови во странство. Не постои изговор или објаснување што ќе го оправда она што му се случи на Омер. Можеби нешто добро ќе искочи од ова лошо. Ова покажува дека израелската влада лаже и не може да се очекува од неа да ги контролира своите сили.

За крај, Муник – по малку од се коментираше на подкастот, велејќи:

Еден што го слушаше кажа дека ова е најтрогателното нешто што го има слушнато подолго време. Тоа е Мохамед Омер како говори од неговиот болнички кревет за Нора Баров-Фридман од Флешпоинт од Пацифика радио. Таа неодамна беше во Палестина.

Човечката нехуманост кон човек. Може само да плачете.

Петиција со која се бара акција може да се пронајде овде.

Може ли да кажеме дека секој граѓанин новинар од областа треба веќе да ги привршува своите планови за да биде во Пекинг на 888? Доколку вие не планирате, сега е време да размислите повторно. Минатиот месец, глобалниот сајт за граѓанско новинарство, ГраундРепорт објави награда од 500 долари и најдоброто место на нивната почетна страница за најдоброто видео од граѓанин новинар кое ќе се сними нареден месец:

„Бидејќи пекиншките Олимписки игри ќе бидат први покриени од граѓанско новинарство. Додека традиционалните медиуми го покрива Пекинг, ние сакаме да ја дознаеме приказната позади приказната, од обичните луѓе како вас.“

Доколку го посетите сајтот, не заборавајте да ги прочитате правилата. На врвот на листата на идеи за работи кои ГраундРепорт ги бара е: протести.

Проектот Глобални животи е глобална иницијатива креирана за да ги прикаже животите на 10 различни луѓе од насекаде во светот со нивно следење и снимање на 24 часа од нивниот ден на видео. Овие 240 часа материјал ќе бидат прикажани во исто време во инсталација каде човек би можел да се движи низ 10 различни соби каде се проектираат секој од нивните животи, а на централно седиште ќе се гледаат истовремено сите. Следат нивните презентации за проектот, каде тие ги објаснуваат своите цели, како планираат да ги постигнат и повеќе информации за проектот:

Она што тие се обидуваат да го постигнат е да ги прикажат разликите, да му покажат на секој човек како другите живеат, неуредувани и без сценарио. Овие видеа нема да бидат достапни само за време на инсталацијата, туку ќе бидат достапни и онлајн, нешто како енциклопедија со колаборативни видеа од човекови искуства.

Тие бараат и креатори на видеа од Азија, Источна Европа и Африка, луѓе за изложби кои би ја прикажале 20 дијаметарската изложба, преведувачи и спонзори. Повеќе информации може да се најдат на нивната веб страница. До сега имаат снимено пилот со возач од САД во Сан Франциско и бразилски музичар/инспектор за дозволи, а имаат и видео од Малави и друго во Јапонија.